Opið bréf til Sjavarútvegsráðherra.

Atli Hermannsson hefur ritað sjávarútvegsráðherra eftirfarandi bréf um fiskveiðistjórnun og samrit á alla þingmenn. Þetta er bréf 1. eins og segir í niðurlagi og boðar Atli þar með áframhaldandi áminningar til þingmanna og ráðherra.

Steingrímur J. Sigfússon. Kópavogur. mánudagur, 16. janúar 2012
Ágæti sjávarútvegsráðherra. Eins og kunnugt er stendur nú yfir vinna við breytingar á fiskveiðistjórnarkerfinu og líklegt að nýtt frumvarp verði lagt fyrir Þingið á vormánuðum. Í gegnum tíðina hafa fjölmargar breytingar verið gerðar á fiskveiðikerfinu en flestar aðeins til þess ætlaðar að slökkva staðbundna smáelda. Enda sýna flestar skoðanakannanir að um 80% landsmanna eru með einum eða öðrum hætti óánægður með fiskveiðikerfið – svo betur má ef duga skal.
Í raun þarf engan að undra óánægjuna. Því markmið fiskveiðistjórnarlaganna frá 1990 er samkvæmt 1. grein laganna; að efla landsbyggðina ásamt því að styrkja fiskstofnana og auka með því afla og atvinnu. Engin þessa markmiða hafa náðst – heldur þvert á móti þrátt fyrir 30 ára barning. Þetta er ekki ásættanlegt.
Fiskstofnarnir eru sameign íslensku þjóðarinnar. Því á Fiskveiðikerfið ekki eingöngu að taka mið af afrakstri Stórútgerðanna eins og gert er í dag. Ekki heldur aðeins þeirri líf -og vistfræði sem býr í hafinu – heldur ekki síst hvernig lífi fólk vill lifa í landinu. Stjórnvöld verða m.ö.o. að hætta að líta svo á að fiskveiðikerfið sé einkamál einhverra örfárra einstaklinga – sem að því er virðist tilheyra einhverju öðru sólkerfi en við hin.
Undirritaður starfaði við þjónustu við sjávarútveginn í yfir 25 ár. Á þeim tíma fór ég á fjölmargar sjávarútvegssýningar í samtals fjórum heimsálfum. Því veit ég að sú mynd sem dregin er upp af “besta kerfi í heimi” er bara til með íslensku tali.
Því til staðfestingar; þá fengum við háðuglega útreið fyrir nokkrum árum í skýrslu kanadísku vísindamannanna, Ratana Chuenpagdee og Jackie Alde sem birt var í Sea Around US. Þar var gerð úttekt á sjálfbærni fiskveiða 11 strandveiðiþjóða við Norður–Atlanshaf. (Færeyjar, Grænland, Danmörk, Noregur, Kanada, Bretland, Þýskaland, Holland, Bandaríkin, Ísland og Spánn). Í skýrslunni var lagt mat á útgefnar vísindaskýrslur, stofnstærðarmælingar og ástand fiskstofna. Þar eru Færeyingar í fyrsta sæti, Norðmenn þriðju en viðÍslendingar aðeins TÍUNDU. Þrátt fyrir þessa staðreynd þótti svokallaðri “sáttanefnd” ekki ástæða til að eyða einu aukateknu orði á færeyska sóknardagakerfið – sem víðtæk ánægja ríkir með þar í landi.
Það þarf e.t.v. ekki að kollvarpa núverandi kvótakerfi. En ef við ætlum ekki að vera miklir eftirbátar Norðmanna og Færeyinga þá verðum við strax að gera ákveðnar breytingar. Við þurfum m.ö.o. að aðskilja veiðar og vinnslu og krefjast þess að allur bol- og botnfiskafli sé boðinn upp á opnum fiskmörkuðum. Það verður ekki lengur liðið að sjálfstætt starfandi fiskvinnslur skuli ekki búa við sambærileg starfskilyrði og fiskvinnslur sem hafa eigin útgerð.
Þá verður einnig að innkalla allar veiðiheimildir í bol- og öðrum botnfiski og bjóða vaxandi hluta þeirra upp eftir lýðræðislegu kerfi. Kjörið er að koma þessari breytingu á samhliða því að veiðiheimildirnar verði auknar næstu tvö til þrjú árin.
Þá ættum við einnig að geta staðið frændum okkar Norðmönnum og Færeyingum á sporði með frjálsara og heilbrigðara strandveiðikerfi en nú er. Strandveiðar eru vistvænar og þjóðhagslega hagkvæmar ásamt því að gera ekkert annað en að glæða landsbyggðina lífi og skapa áhugaverða atvinnu fyrir þá sem það vilja. Hver getur verið á móti því?
Ágæti ráðherra. Ef við notum næstu misseri og gerum fiskveiðikerfið einfaldara, réttlátara og skilvirkara ásamt því að láta það svara gagnrýni Mannréttindaefndar Sameinuðu þjóðanna; Þá þurfum við hvorki sértækar ívilnanir né flókna “pottagaldra” sem eingöngu eykur á flækjustigið og spillinguna – sem nóg er af fyrir.

Bréf númer 1. Samrit sent 63 alþingismönnum.
Undirritaður er fyrrverandi veiðarfærasölumaður… og e.t.v. væntanlegur smábátasjómaður.

Atli Hermannsson